Home » Argentinië » Literatuur

Literatuur

Argentinië heeft een rijke literaire geschiedenis en één van de meest actieve uitgeverijindustrieën in de regio. Argentijnse schrijvers nemen een prominente plaats in in de Latijns-Amerikaanse literatuur sinds de jaren 1850. De strijd tussen de Federalen en de Unionisten, zette de toon voor de Argentijnse literatuur van die tijd.

De ideologische kloof tussen het gaucho epos Martín Fierro van Jose Hernández en Facundo van Domingo Faustino Sarmiento is een goed voorbeeld. Hernández, een federalistis, was tegen de centraliserende, modernisering en Europese tendensen. Sarmiento schreef ter ondersteuning van de immigratie als de enige manier om Argentinië te redden van het worden onderworpen aan de regels van een klein aantal dictatoriale caudillo families, met als argument dat dergelijke immigranten Argentinië meer modern en open zouden maken voor West-Europese invloeden en dus een meer welvarende samenleving.

De Argentijnse literatuur van die periode was met name nationalistisch. Het werd gevolgd door de modernistische beweging, die in Frankrijk ontstond in de late 19e eeuw. Deze periode op zijn beurt werd gevolgd door de Avant-garde met Ricardo Güiraldes als een belangrijke referentie. Jorge Luis Borges is de meest geprezen schrijver van Argentinië, vond nieuwe manieren van kijken naar de moderne wereld in metaforen en filosofische debatten en zijn invloed heeft zich uitgebreid naar schrijvers over de hele wereld. Borges is het meest bekend om zijn werk in korte verhalen, zoals Ficciones en El Aleph.


De Argentijnse literatuur is de basis van het literaire werk dat wordt geproduceerd in Argentinië. Een aantal van de belangrijkste schrijvers, dichters en intellectuelen van het land zijn: Juan Bautista Alberdi, Roberto Arlt, Enrique Banchs, Adolfo Bioy Casares, Jorge Luis Borges, Silvina Bullrich, Eugenio Cambaceres, Julio Cortázar, Esteban Echeverría, Leopoldo Lugones, Eduardo Mallea, Ezequiel Martínez Estrada, Tomás Eloy Martínez, Victoria Ocampo, Manuel Puig, Ernesto Sabato, Osvaldo Soriano, Alfonsina Storni en María Elena Walsh.


De naam van het land zelf is overigens ook afkomstig van een Latinism die voor het eerst verscheen in een literaire bron, epische gedicht La Argentina van Martin del Barco Centenera uit 1602. Deze compositie kent 10.000 verzen en beschrijft het landschap en de verovering van het grondgebied. Het woord werd opnieuw geïntroduceerd in Argentinië manuscrita, een proza ​​kroniek van Ruy Díaz de Guzmán.

De Argentijnse literatuur begon rond 1550 met het werk van Matías Rojas de Oquendo en Pedro González de Prado (uit Santiago del Estero, het eerst belangrijke stedelijke gebied in Argentinië) die proza ​​en poëzie schreven. Zij werden mede geïnspireerd door de mondelinge inheemse poëzie -in het bijzonder aldus Carlos Abregu Virreyra, door de lules, juries, diaguitas en tonocotés. Een symbiose ontstaat ​​tussen de inheemse en Spaanse tradities, het creëren van een aparte literatuur, geografisch beperkt (tot ver in de 18de eeuw) tot het Argentijnse noorden en de centrale regio's, met de provincie Córdoba als middelpunt. Dit mede als gevolg van de oprichting van de Nationale Universiteit van Córdoba. Twee namen uit deze periode springen naar voren Gaspar Juárez Baviano en Antonia de la Paz y Figueroa, ook wel bekend als "Beata Antula".

Met het komen van de economische voorspoed van de havens, verplaatste de culturele as zich geleidelijk naar het oosten. Tijdens de 17de eeuw was de Argentijnse barokke slecht in vergelijking met die van Europa en andere delen van de Nieuwe Wereld. De enige opmerkelijke dichter uit deze periode was Fray Jose Luis de Tejeda, die Coronas Liricas en El Peregrino de Babilonia schreef.

NEDERLANDSE BOEKEN OVER ARGENTINIË/BUENOS AIRES


Tomas Ross - Het Meisje Uit Buenos Aires (2009) Thriller

De dag nadat het Nederlandse voetbalelftal in 1978 de finale verloor, verdwijnt Hugo Lugones spoorloos. Pas vijfentwintig jaar later komt zijn dochter Carmen erachter dat hij vlak voor zijn verdwijning een pakketje heeft laten verstoppen in de bagage van de persvoorlichter van Oranje. Een pakketje dat bestemd is voor een vrouw in Nederland: Pip Delfos. Zij blijkt echter, vlak voor ze het pakketje wilde ophalen, bij een auto-ongeluk om het leven te zijn gekomen. Carmen en Pips zoon Hartman gaan samen op onderzoek uit en stuiten op foto's waaruit blijkt waarom Carmens vader moest verdwijnen. Foto's die alles te maken hebben met een mooie, jonge Argentijnse die in korte tijd de harten van de Nederlanders heeft veroverd.


Gerard H. Nijmeijer - Het Buenos Aires Complot (2011) Avontuur

Een terroristische groep in Buenos Aires wil geld verdienen via drugssmokkel. Het geld hebben ze nodig voor het aankopen van wapens, smeergeld en omkoperij. De bedoeling van de groep is om strafvermindering of rehabilitatie af te dwingen voor de foute Argentijnen uit het Videla-bewind. De ondergrondse BA-groep met de naam HAB (Hijos del Argentinos Buenos) wordt gevormd door kinderen van foute Argentijnen uit dat Videla-bewind. Deze kinderen, nu dertigers, worden hun hele leven achtervolgd door de fouten van hun ouders, waardoor ze zelf hun carrière de mist in zien gaan. De drugs worden geproduceerd en gekocht in een plaatsje op de Zuid Hollandse eilanden en via een vrachtschip, het ms. Waterland, van de Zuid Amerika Lijn (ZAL) naar Buenos Aires gesmokkeld. Op deze smokkelroute vinden een paar gewelddadige zaken plaats. De hoofdpersoon in het boek is de 3e werktuigkundige Nico Meyer, die een verhouding aan boord krijgt met een stewardess. Het verhaal begint in december 1989, toen de containervaart nog in de kinderschoenen stond.


Carolijn Visser - Argentijnse Avonden (2012) Roman

Maart 2006: De Hollandse consul, Ida van Mastrigt, bereidt zich voor op het bezoek van koningin Beatrix, kroonprins Willem-Alexander en Máxima aan de Hollandse kolonie van Tres Arroyos, vijfhonderd kilometer ten zuiden van Buenos Aires. Zestig jaar geleden, als verweesd meisje van tien, belandde Ida hier met haar zusje Miep op de kostschool bij meester Slebos. Ida's familiegeschiedenis is een verbazingwekkend relaas dat de lezer de halve wereld over voert: haar vader Rinus stapt in de crisisjaren van de vorige eeuw op de fiets om zijn geluk in Nederlands-Indië te beproeven, bouwt daar een bestaan op met zijn Rotterdamse verloofde en wordt vervolgens door de Japanners geïnterneerd, om na de oorlog zijn vrouw terug vinden aan de zijde van een ander. Ida en haar zusje worden op de boot terug naar Holland gezet en gaan bij hun grootouders in Rotterdam wonen. Daarna wil Rinus een nieuw leven opbouwen in booming Argentinië, de meisjes moeten mee. Omdat hij hard moet werken kan hij niet voor ze zorgen. In Tres Arroyos worden zij liefdevol opgenomen door de gereformeerde nazaten van Hollandse en Friese landverhuizers. Als de meisjes na hun schooltijd weer bij hem gaan wonen, blijkt alle meegemaakte ellende teveel en is hun verhouding voorgoed verziekt. Ida trouwt met de zoon van een van de landverhuizers, wordt boerin, brengt vier kinderen groot en vervult daarnaast de functie van consul. Trots leidt ze bezoekers langs de Hollandse school, de kerk en de coöperatie.


Vera Keur/Theo van Stegeren - Het Gedroomde Land (2012) Reizen

Zeker, Buenos Aires bruist, de tango betovert en de pampa lokt. Prachtig land,dat Argentinië maar het heeft meer dan wat er aan de oppervlakte te zien is. Bijvoorbeeld een heftig verleden, met zeven dictaturen in een halve eeuw; tijdens de laatste, in de jaren zeventig en tachtig, werden velen gemarteld en tienduizend mensen vermoord. Tweemaal werd het land geregeerd door de populistische en omstreden Juan Perón. Het was een toevluchtsoord van nazis. Het beleefde een aantal zware financieel-economische crises. Langzaam is bij de Argentijnen de illusie verdwenen dat hun land zich nog steeds met Europa kan meten. Maar wie en wat zijn ze dan wel? Vera Keur en Theo van Stegeren reisden bijna een jaar lang door Argentinië in een poging het land te doorgronden. Ze bezochten een militaire basis, een bedevaartsoord en oude missieposten, ze spraken met een bewindsman uit de regering-Videla, ontmoetten polospelers, indianen en de weduwe van de schrijver Jorge Luis Borges. Resultaat is een uiterst informatief en levendig boek over een land in verwarring.